37.5% số mẫu đồ chơi được lấy tại các trường mầm non có hàm lượng chì vượt ngưỡng cho phép trong đó các mẫu đồ chơi gỗ được sơn nhiều màu sắc có nguy cơ mất an toàn chì cao hơn.
Những màu sắc sặc sỡ của đồ chơi đang tạo nên một bức tranh “màu xám” ảm đạm cho tương lai trẻ nhỏ.
Chì trong sơn – càng sặc sỡ càng độc
Theo nghiên cứu của tổ chức phi lợi nhuận Trung tâm nghiên cứu Giới, Gia đình và Môi trường trong Phát triển (CGFED) được thực hiện vào năm 2019 cho thấy:
– 40% (6/15) mẫu sơn lấy tại các trường mầm non và hộ gia đình chứa chì vượt tiêu chuẩn an toàn, tiềm ẩn nhiều nguy hại. Nồng độ chì trung bình trong các mẫu này là 541.27mg/kg (thấp nhất là 390.19 và cao nhất là 852.05). Trong đó các mẫu sơn màu nóng như đỏ, vàng có hàm lượng chì vượt cao hơn các mẫu sơn màu xanh.
– 37.5% (6/16) mẫu đồ chơi tại các trường mầm non có chứa chì với hàm lượng trung bình là 2207,83 ppm (thấp nhất là 193 ppm, cao nhất là 4895 ppm); trong số các mẫu có chứa chì, các mẫu đồ chơi bằng gỗ phủ sơn chiến 4/6 mẫu, các mẫu đồ chơi nhựa 2/6 mẫu.
Điều đáng quan ngại hơn là người tiêu dùng, các bậc phụ huynh khi lựa chọn các loại sơn hoặc đồ chơi chưa có sự quan tâm đúng mức đối với hàm lượng chì nói riêng cũng như hàm lượng các kim loại nặng nói chung trên đồ chơi. Trẻ nhỏ nhất là trẻ trong giai đoạn mầm non thường hiếu động, nhiều trẻ có thói quen ngậm, cắn đồ chơi, điều này làm gia tăng nguy cơ ngộ độc chì đối với trẻ.
![Đồ chơi t.rẻ e.m nhiễm độc chì: Tương lai “xám” từ những sắc màu 1 do choi tre em nhiem doc chi tuong lai xam tu nhung sac mau a98 5385062](https://i.vietgiaitri.com/2020/11/19/do-choi-tre-em-nhiem-doc-chi-tuong-lai-xam-tu-nhung-sac-mau-a98-5385062.jpg)
Các đồ chơi khối gỗ nhiều màu sắc có thể tiểm ẩn nguy cơ nhiễm độc chì cho trẻ nhỏ
Đừng tô tương lai trẻ bằng “màu xám” của chì
Theo Tổ chức Y tế thế giới, chì là một trong mười kim loại nặng cần được quan tâm nhất là đối với sức khỏe con người, đặc biệt là t.rẻ e.m. Chì không có một vai trò thiết yếu nào trong cơ thể con người. Nhiễm độc chì chiếm 0.6% trong tổng số các căn bệnh trên toàn thế giới, tạo nên mối nguy đối với sức khỏe và gánh nặng cho toàn cầu.
Các nghiên cứu cho thấy, có mối liên quan tỷ lệ nghịch giữa chỉ số thông minh của t.rẻ e.m và nồng độ chì m.áu, kể cả khi nồng độ chì m.áu dưới 10mcg/dL. Với chứng bệnh tăng vận động và giảm tập trung, ngay cả khi nồng độ chì m.áu dưới 10mcg/dL, trẻ có chì trong m.áu càng cao thì càng dễ mắc chứng bệnh này. Ngộ độc chì ảnh hưởng nghiêm trọng tới sự phát triển trí tuệ cũng như thể chất của trẻ.
Dù bị phơi nhiễm với nồng độ chì ở mức thấp hay cực kỳ thấp thì chì đều có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ nói riêng và mọi người nói chung.
Thông tin từ Trung tâm chống độc BV Bạch Mai (Hà Nội) cho biết, sau khi được hấp thu, chì vào m.áu và ít nhất khoảng 99% lượng chì gắn với hồng cầu. Sau đó, chì vào các tổ chức mềm (nồng độ không ổn định) và vào xương (ổn định hơn). Về lâu dài, chì tập trung chủ yếu ở xương, đặc biệt ở vỏ xương.
Ở người lớn, 95% lượng chì của cơ thể ở xương, trong khi ở t.rẻ e.m là 70%. Chì tích lũy ở xương suốt cuộc đời, bắt đầu ngay từ khi là bào thai đến tất cả các hình thức tiếp xúc về sau này. Điều này đặc biệt quan trọng khi có thai, cho con bú, người cao t.uổi có loãng xương và t.rẻ e.m bị bất động do gãy xương hoặc bệnh lý thần kinh.
Chì tích lũy ở răng, đặc biệt ngà răng t.rẻ e.m, đây là nguyên nhân gây ngộ độc kéo dài và việc điều trị tốn thời gian. Chì trong thần kinh trung ương đặc biệt nguy hiểm. Chì tập trung ở các chất xám của não và tủy sống.
Phần lớn trẻ bị ngộ độc chì có biểu hiện bệnh khó xác định, rất dễ bị bỏ sót, chỉ có thể phát hiện thấy khi khám chuyên khoa kỹ lưỡng (ví dụ khám chuyên khoa tâm thần và đ.ánh giá bằng thang điểm đ.ánh giá phát triển tinh thần) và xét nghiệm.
Trẻ nhiễm độc chì sẽ có các dấu hiệu như về thần kinh trẻ hôn mê, co giật, có thể tăng kích thích, ngủ lịm từng lúc, bị liệt… Thái độ hành vi kỳ dị, ít chơi, mệt mỏi, khó chịu, vô cảm, mất phối hợp; mất đi các kỹ năng, học kém, chậm phát triển tinh thần. Khi trẻ có biểu hiện nặng trên thần kinh trung ương (hôn mê, co giật) thì 25-30% số trẻ này có di chứng như chậm phát triển trí tuệ, co giật, mù và liệt vĩnh viễn. Tiêu hóa của trẻ có các dấu hiệu như nôn, đau bụng, chán ăn, thiếu m.áu…
ThS.BS Nguyễn Trung Nguyên- giám đốc Trung tâm chống độc BV Bạch Mai cảnh báo, nhiễm độc chì có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của t.rẻ e.m như gây teo não, yếu cơ, liệt cơ, ảnh hưởng nội tiết, tim mạch của trẻ.
Các nghiên cứu cho thấy, có mối liên quan tỷ lệ nghịch giữa chỉ số thông minh của t.rẻ e.m và nồng độ chì m.áu, kể cả khi nồng độ chì m.áu dưới 10mcg/dL. Với chứng bệnh tăng vận động và giảm tập trung, ngay cả khi nồng độ chì m.áu dưới 10mcg/dL, trẻ có chì trong m.áu càng cao thì càng dễ mắc chứng bệnh này. Ngộ độc chì ảnh hưởng nghiêm trọng tới sự phát triển trí tuệ và thể chất của trẻ.
Cần thận trọng khi sử dụng “thuốc cam” cho trẻ trong chữa bệnh
Theo một số nghiên cứu, sơn có chứa chì là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây nhiễm độc chì ở t.rẻ e.m. Trong đó, nguyên nhân dẫn đến nhiễm độc chủ yếu do trẻ ngậm các loại đồ vật, đồ chơi với lớp sơn có chứa chì, nuốt các mảng sơn tróc (sơn tường, sơn trên đồ chơi…) do dính trên tay, đồ chơi rồi được đưa lên miệng. Ngoài ra, một số nguồn chứa nguy cơ nhiễm độc chì phổ biến khác đối với trẻ nhỏ tại Việt Nam đặc biệt tại khu vực phía Bắc là “thuốc cam”. Đây là bài thuốc Nam được các gia đình dùng để trị biếng ăn, tưa lưỡi, viêm lợi bằng cách uống hoặc bôi.
Gần đây, xuất hiện loại “thuốc cam” do các ông bà lang bào chế từ nguồn gốc nguyên liệu không rõ ràng, chất lượng không kiểm soát và không phải thuốc được cấp phép lưu hành. Một số mẫu “thuốc cam” dạng bột, viên có vị hồng đơn (là khoáng chất chì). Khi xét nghiệm cho thấy nồng độ chì rất cao.
Nhiễm độc chì gây nhiều ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của trẻ. Mỗi phụ huynh cần cân nhắc cẩn trọng và kỹ lưỡng khi lựa chọn màu sắc cho những mảng tường, đồ chơi cũng như các nguyên nhân có thể gây nhiễm độc chì khác, để tương lai của trẻ không bị bao phủ một “màu xám” của chì. Không chỉ riêng với trẻ, nhiễm độc chì còn có thể gặp phải và gây nguy hại với tất cả mọi người, mọi lứa t.uổi.
Đây là phần chứa cực nhiều chất bẩn của con lợn, dù có đói mấy cũng đừng vội ăn
Trong các bộ phận của con lợn thì phổi được đ.ánh giá là bộ phận tích tụ nhiều độc tố nhất, vì vậy cần cân nhắc thật kỹ trước khi dùng phổi lợn làm thức ăn.
Đặc tính của lợn là loài vật sống gần mặt đất, ăn, ngủ, sinh hoạt tại chỗ nên phổi thường xuyên hít phải lượng rất lớn bụi bẩn từ chất thải phân, đất cát và các kim loại nặng… Trong khi phổi lợn là cơ quan hô hấp, có rất nhiều phế nang. Đây được xem là nơi dễ dàng nhất để tích tụ và lắng đọng nhiều bụi trong màng phổi.
Phổi lợn không phải là nơi tích tụ bụi bẩn hàng ngày, mà khi hít thở, một lượng bụi cùng với các kim loại nặng sẽ bị hít sâu vào trong phổi và nằm yên ở đó. Khi con người ăn vào, sẽ vô tình mang theo bụi, kim loại nặng vào theo, thậm chí có cả virus gây bệnh, gây hại rất lớn cho cơ thể.
Ảnh minh họa
Ngoài ra, việc thường xuyên hít thở sát mặt đất sẽ kéo theo nhiều ký sinh trùng, bệnh dịch và vi khuẩn virus cũng liên tiếp chui vào phổi. Trong khi quá trình làm sạch, sơ chế để chế biến không thể loại bỏ hết những tạp chất trên.
Bởi vậy, việc ăn phổi lợn sẽ gặp nhiều nguy cơ bị nhiễm bụi bẩn, bụi kim loại, ký sinh trùng gây bệnh, vi khuẩn, vi rút gây bệnh là rất cao, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe.
Nguy hiểm hơn, theo kết quả kiểm nghiệm cho thấy trong phổi lợn chứa một lượng độc tố, bởi chất tạo nạc và những thành phần tăng trọng trong thức ăn chăn nuôi, chiếm tỷ lệ 60% trong toàn bộ thịt lợn. Ăn phổi lợn nếu không xử lý, sơ chế đúng cách có thể bị ngộ độc.
Cách nhận biết phổi lợn không bị nhiễm bệnh
Mặc dù phổi lợn được khuyến cáo cần cân nhắc khi sử dụng để chế biến món ăn, nhưng theo y học cổ truyền, phổi lợn có thể sử dụng thành các bài thuốc có công dụng mát phổi, giảm ho, trừ đờm; thường dùng trị viêm đường hô hấp, lao phổi, hen phế quản, ho lâu ngày,…
Trong trường hợp sử dụng phổi lợn để làm thuốc hoặc chế biến làm thức ăn, cần lưu ý những điều sau đây:
1. Tuyệt đối không sử dụng phổi lợn c.hết trước khi mổ thịt hoặc nhiễm bệnh
Phân biệt bằng cách nhận biết sau:
– Phổi lợn c.hết thông thường sẽ có những giọt nước căng phồng trên bề mặt phổi, dạng bong bóng nước, có mủ hoặc có những nốt lồi lõm.
– Nếu phổi lợn chứa nhiều kim loại nặng hoặc bụi trần thì màu sắc sẽ chuyển sang ghi xám, hoặc màu nâu.
– Nếu phổi lợn màu hồng, sáng bóng, độ đàn hồi tốt thì mới là phổi tươi ngon.
2. Sơ chế phổi đúng cách
– Muốn rửa phổi sạch, cần để nguyên lá phổi, đổ nước vào trong phổi theo mạch khí quản, xóc rửa phổi như rửa một cái chai, đổ đầy nước vào phổi rồi lại lắc bóp cho sạch nước. Làm như vậy sẽ giảm thiểu bụi bẩn, độc tố, kim loại nặng.
– Thái phổi thành từng lát mỏng, đun sôi nước rồi chần phổi, sau đó mới chế biến theo nhu cầu.